กลับหน้าหลักวัฒนธรรม
งานแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนไทย-จีน "ไร้พรมแดนแห่งจินตนาการ" จัดที่กรุงเทพฯ ต่อเนื่องฉลอง 50 ปีสัมพันธ์ทูต
ศูนย์สื่อสารระหว่างประเทศ CICC ของจีน ร่วมกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จัดงานแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนไทย-จีนที่กรุงเทพฯ ระหว่างวันที่ 14-16 มกราคม มีผู้เข้าร่วมกว่า 500 คน ต่อเนื่องจากการฉลองครบรอบ 50 ปีความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-จีน
ศูนย์สื่อสารระหว่างประเทศอู่โจว (China Intercontinental Communication Center - CICC) ของจีน ซึ่งสังกัดสำนักงานสารสนเทศคณะรัฐมนตรีจีน ร่วมกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยของไทย จัดกิจกรรมชุด "ไร้พรมแดนแห่งจินตนาการ เชื่อมโยงเยาวชน" การแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนไทย-จีน ที่กรุงเทพฯ ระหว่างวันที่ 14-16 มกราคม 2026 โดยพิธีเปิดจัดขึ้นที่ห้องประชุม 210-211 ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ ทั้งนี้ ก่อนหน้านี้มีรายงานบางฉบับแปลชื่อกิจกรรมเป็น "พลังเยาวชน: สร้างสรรค์ไร้ขีดจำกัด" ซึ่งมีความหมายใกล้เคียงกับชื่อภาษาอังกฤษที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเผยแพร่เองคือ "Youth Power: Creativity Without Borders" แต่ชื่อกิจกรรมต้นฉบับภาษาจีนที่แท้จริงคือ "ไร้พรมแดนแห่งจินตนาการ เชื่อมโยงเยาวชน" ซึ่งบทความนี้จะใช้ชื่อดังกล่าวอย่างสม่ำเสมอตลอดทั้งเรื่อง
ไทยและจีนสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตเมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม 1975 ดังนั้นวาระครบรอบ 50 ปีความสัมพันธ์จึงตรงกับปี 2025 โดยไทยได้ประกาศให้ปี 2025 เป็น "ปีทองแห่งมิตรภาพไทย-จีน" อย่างเป็นทางการ และพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัวได้เสด็จพระราชดำเนินเยือนจีนอย่างเป็นทางการครั้งประวัติศาสตร์ระหว่างวันที่ 13-17 พฤศจิกายนปีเดียวกัน นับเป็นการเสด็จเยือนจีนครั้งแรกของพระมหากษัตริย์ไทยขณะทรงครองราชย์ โดยมีการกำหนดชัดเจนว่าเป็นส่วนหนึ่งของการเฉลิมฉลองครบรอบ 50 ปี แม้กิจกรรมแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนครั้งนี้จะจัดขึ้นในเดือนมกราคม 2026 แต่ผู้จัดงานยังคงใช้ธีม "มิตรภาพไทย-จีน 50 ปี" ในการประชาสัมพันธ์ต่อเนื่อง ซึ่งสะท้อนว่าวงจรการเฉลิมฉลองได้ขยายต่อเนื่องมาถึงช่วงต้นปีถัดไป มิใช่ความผิดพลาดด้านวันที่ในการรายงานแต่อย่างใด ในช่วงปีทองแห่งมิตรภาพไทย-จีน ทั้งภาครัฐและภาคเอกชนของทั้งสองประเทศร่วมกันจัดกิจกรรมเฉลิมฉลองหลายสิบครั้งครอบคลุมด้านการเมือง เศรษฐกิจ วัฒนธรรม และการศึกษา โดยกิจกรรมแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนครั้งนี้ถือเป็นหนึ่งในโครงการเรือธงที่มุ่งเป้าไปที่กลุ่มเยาวชนโดยเฉพาะ
กิจกรรมครั้งนี้ดึงดูดผู้เข้าร่วมกว่า 500 คนจากทั้งสองประเทศ ทั้งตัวแทนด้านศิลปะ มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ อุตสาหกรรมสร้างสรรค์ และนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยต่างๆ พิธีเปิดมีการจัดเสวนาโต๊ะกลมภายใต้ 3 หัวข้อหลัก ได้แก่ การสืบทอดและนวัตกรรมของวัฒนธรรมดั้งเดิม ความร่วมมือด้านการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมระหว่างประเทศ และบทบาทของเยาวชนในฐานะศูนย์กลางการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมโลก ผู้ร่วมกล่าวปาฐกถา ได้แก่ ศาสตราจารย์วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย นางหลี่ เหมี่ยน ผู้อำนวยการศูนย์สื่อสารระหว่างประเทศของ CICC นายหยาง เสี่ยวหลง อัครราชทูตที่ปรึกษาสถานเอกอัครราชทูตจีนประจำประเทศไทย และนายเสริมกิจ ชัยมงคล ผู้ตรวจราชการกระทรวงวัฒนธรรมของไทย
ในฐานะเจ้าภาพจัดงาน จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเป็นสถาบันอุดมศึกษาที่เก่าแก่และมีชื่อเสียงที่สุดของไทย ก่อตั้งขึ้นโดยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) เมื่อปี 1917 และมีความสัมพันธ์ทางวิชาการอันแนบแน่นกับมหาวิทยาลัยและสถาบันวัฒนธรรมหลายแห่งของจีนมาอย่างยาวนาน การที่มหาวิทยาลัยแห่งนี้รับหน้าที่เป็นหน่วยงานเจ้าภาพฝ่ายไทยในครั้งนี้ จึงถูกมองว่าเป็นสัญลักษณ์สำคัญประการหนึ่งของความร่วมมือด้านการศึกษาและวัฒนธรรมระหว่างไทยกับจีน ที่น่าสนใจคือ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเคยร่วมมือกับมหาวิทยาลัยของจีนจัดตั้งสถาบันขงจื๊อขึ้นภายในมหาวิทยาลัยมาก่อนหน้านี้แล้ว ซึ่งดำเนินงานด้านการสอนภาษาจีนและส่งเสริมวัฒนธรรมมาอย่างยาวนาน การจัดกิจกรรมแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนครั้งนี้จึงถูกมองว่าเป็นการต่อยอดจากพื้นฐานความร่วมมือกับจีนที่มีอยู่เดิมของมหาวิทยาลัย
กิจกรรมชุดนี้ยังรวมถึงนิทรรศการประติมากรรมร่วมสมัยและ "นิทรรศการของขวัญจากจีน" ภายใต้ธีม "มิตรภาพไทย-จีน 50 ปี" ซึ่งครอบคลุมโครงการมรดกทางวัฒนธรรม ผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ด้านทรัพย์สินทางปัญญา วรรณกรรมออนไลน์ และเกมออนไลน์กว่า 100 เกม นอกจากนี้ยังมีการแสดงข้ามวัฒนธรรมที่ผสมผสานงิ้วอู่ (Wuju) ซึ่งเป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมระดับชาติของจีน เข้ากับการแสดงโขนสวมหน้ากากของไทย พร้อมผสานเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้าไปในการแสดง ซึ่งกลายเป็นหนึ่งในไฮไลต์สำคัญของงาน ในช่วงเวลาเดียวกับพิธีเปิด ยังมีนิทรรศการประติมากรรม "China Young Artists World Tour" จัดแสดงที่สวนเฉลิมพระเกียรติ 100 ปี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และสยามสแควร์ เป็นระยะเวลาประมาณสองสัปดาห์ งิ้วอู่เป็นละครพื้นบ้านดั้งเดิมของมณฑลเจ้อเจียง มีต้นกำเนิดในพื้นที่จินหัว และได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ระดับชาติของจีนเมื่อปี 2008 การนำงิ้วอู่มาแสดงร่วมกับโขนของไทยพร้อมผสานเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในครั้งนี้ ถือเป็นหนึ่งในความพยายามครั้งแรกๆ ที่ละครพื้นบ้านท้องถิ่นของจีนปรากฏตัวในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในรูปแบบการผสมผสานข้ามศิลปะเช่นนี้ และได้รับความสนใจจากผู้ชมรุ่นใหม่ของทั้งสองประเทศเป็นอย่างมาก เนื้อหาที่จัดแสดงใน "นิทรรศการของขวัญจากจีน" ทั้งวรรณกรรมออนไลน์ เกมออนไลน์ และผลิตภัณฑ์ต่อยอดจากทรัพย์สินทางปัญญา ยังถูกมองจากภายนอกว่าเป็นภาพสะท้อนที่เป็นรูปธรรมของยุทธศาสตร์ "วัฒนธรรมดิจิทัลก้าวสู่ตลาดโลก" ที่จีนผลักดันอย่างจริงจังในช่วงหลายปีที่ผ่านมา โดยมีเป้าหมายเพื่อใช้ผลิตภัณฑ์วัฒนธรรมสมัยนิยมในการเพิ่มความเข้าใจและความรู้สึกที่ดีของเยาวชนต่างชาติที่มีต่อวัฒนธรรมจีนร่วมสมัย
ตามรายงานบางฉบับ ในช่วงกิจกรรมยังมีการจัดกิจกรรมปั่นจักรยานเยาวชนไทย-จีนภายใต้ธีม "ปั่นไปพร้อมแพนด้า" ผ่านสถานที่สำคัญต่างๆ ของกรุงเทพฯ รวมถึงพระบรมมหาราชวัง อย่างไรก็ตาม รายละเอียดดังกล่าวยังไม่ได้รับการยืนยันจากหลายแหล่งข่าวอย่างเป็นอิสระ จึงควรใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงเท่านั้น หากเป็นเรื่องจริง ก็จะถือเป็นกิจกรรมเชิงประสบการณ์กลางแจ้งที่เปิดให้ประชาชนทั่วไปเข้าร่วมได้ง่ายในชุดกิจกรรมครั้งนี้ด้วย
กิจกรรมแลกเปลี่ยนเยาวชนครั้งนี้เป็นเพียงส่วนหนึ่งของชุดกิจกรรมเฉลิมฉลองครบรอบ 50 ปีความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-จีนที่จัดขึ้นต่อเนื่องในช่วงปี 2025-2026 ก่อนหน้านี้ พิพิธภัณฑ์พระราชวังต้องห้ามที่กรุงปักกิ่งเคยจัดนิทรรศการพิเศษเพื่อฉลองวาระนี้ กรุงเทพฯ เองก็เคยเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมวิชาการฉลองครบรอบ 50 ปีเมื่อเดือนพฤศจิกายน 2025 ฟอรัมศิษย์เก่าต่างประเทศของมหาวิทยาลัยเซี่ยงไฮ้เจียวทงก็จัดขึ้นที่กรุงเทพฯ ในช่วงเวลาใกล้เคียงกัน นอกจากนี้ยังมีกิจกรรมทางวัฒนธรรมที่ได้รับการสนับสนุนจากภาคเอกชนจัดขึ้นที่กรุงเทพฯ ในช่วงต้นเดือนกุมภาพันธ์ 2026 สะท้อนให้เห็นว่ากิจกรรมรำลึกของทั้งสองประเทศครอบคลุมทั้งมิติด้านมนุษยศาสตร์ วิชาการ และธุรกิจตลอดทั้งวงจรการเฉลิมฉลอง ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา CICC ได้ดำเนินโครงการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนลักษณะคล้ายกันในหลายประเทศตามแนวเส้นทางหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง กิจกรรมในประเทศไทยครั้งนี้จึงถูกมองว่าเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมระหว่างประเทศของหน่วยงานดังกล่าวในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
นักวิเคราะห์มองว่า ชุดกิจกรรมแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนที่จัดขึ้นรอบวาระครบรอบ 50 ปีนี้ มีระยะเวลาต่อเนื่องยาวนานและครอบคลุมหลากหลายสาขา ทั้งเป็นการย้อนรำลึกถึงมิตรภาพอันยาวนานระหว่างสองประเทศ และยังถูกมองว่ามีเป้าหมายเพื่อบ่มเพาะคนรุ่นใหม่ให้มีความเข้าใจในวัฒนธรรมของกันและกันอย่างลึกซึ้งยิ่งขึ้น เป็นการสั่งสมฐานความนิยมในหมู่ประชาชนเพื่อรองรับการพัฒนาความสัมพันธ์ไทย-จีนในระยะยาว สื่อทางการของจีน อาทิ กวางหมิงออนไลน์ (Guangming Online) หนังสือพิมพ์ไชน่าเดลี และสำนักข่าวจีนนิวส์เซอร์วิส ต่างรายงานข่าวกิจกรรมครั้งนี้ สะท้อนให้เห็นว่าทางการจีนให้ความสำคัญอย่างมากกับโครงการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมเยาวชนลักษณะนี้